12 . جذول جوزهر همچنان اندر سه سطر بوذ و رفتن او هميشه بازپس بوذ چون ستارگان راجع و سير او بر يك نهاذ بوذ زيادت و نقصان نپذيرذ و اين جايگاه رأس بوذ و ذنب اندر برج هفتم او باشذ هم بذان درج و دقيقه . 13 . جذول ساعات بوذكى درازى روزى چند ساعت و دقيقه است بساعات مستوى چنانك همى فزايذ و همى كاهذ بر حسب درازى و كوتاهى روز و باقى كى بمانذ تا تمامى بيست و چهار ساعت شب بوذ . 14 . جذول ارتفاع بوذ و آن غايت و فزونى ارتفاع است كى باسطرلاب توانى گرفتن در نيم روز ، چى از بامداد تا نماز پيشين همى فزايد پس روى بنقصان نهد چنانك ارتفاع وقت برآمدن آفتاب چندان بوذكى وقت فروشذن ، و باشذكى دو جذول ديگر بوذ يكى اندر بر قمر نهاذه و عرض قمر بوذ اندر دو سطر ، يكى درج و دوم دقيقه و اندر ميان جهت آن [ از ] شمال و جنوب و صعود و هبوط نبشته بوذ « 1 » از حمل تا آخر جوزا صاعد زايد فى الشمال بوذ و از سرطان تا آخر سنبله هابط ناقص فى الشمال و از اوّل ميزان تا آخر قوس هابط زايد فى الجنوب و از اوّل جدى تا آخر حوت صاعد ناقص فى الجنوب . و جذول ( 23 ) دوم اندر آخر ارتفاعات بوذ ، اصابع يا اقدام كى سايه نيم روز چند قدم يا اصبع باشذ و از بعد اين همه بر آن صفحهء « 2 » چهار جذول نهاذه بوذ : 1 . نام روزهاى هفته ، 2 . نام روزهاى پارسى ، 3 . برج قمر . 4 . جذولى ديگر باشذ كى انتقال قمر در وى 1 ساعت نوشته باشذ ، 5 . جذولى بزرگ بوذ و اختيارات الايّام زبر او نبشته و آن را بر اتّصال قمر نهاذه بوذ بستارگان سيّاره . باب هفتم : [ در ] اتّصالات دانستن بذانك دو تسديس بوذ و اين چنانست كى شصت درجه راست ميان قمر و آن ستارهء ديگر بوذ از پيش يا از پس ، آنچ از پيش بوذ بر توالى و نسق بروج ايسر خوانند و آنچ بر خلاف توالى

--> ( 1 ) . در نسخه اساس در اينجا يك علامت براى حاشيه زده شده است و اين مطلب آمده است ، « و يك جدول ديگر اندر پهلو شمس نهاذه بوذ و آن ميل شمس بوذ و اندرو دو سطر بوذ چون عرض قمر ، يكى درج بوذ و يكى دقيقه و اين ميل » ( 2 ) . نسخه‌هاى ديگر : « صحيفه »